Kashibai Maganlalji Bagdiya Bahuuddeshiy Minority Society's
काशीबाई मगनलालजी बगडिया बहुउद्देशीय अल्पसंख्यांक संस्था संचालित
मराठी विभाग, उत्तमचंद बगडिया कला वाणिज्य व विज्ञान महाविद्यालय रिसोड जिल्हा वाशिम* मराठी ही आपली मातृभाषा असून ती केवळ संवादाचे साधन नसून आपल्या संस्कृती, परंपरा, विचार आणि जीवनमूल्यांची वाहक आहे. त्यामुळे पदवी स्तरावर मराठी विषयाचे शिक्षण घेणे हे केवळ भाषेचे अध्ययन नसून संपूर्ण व्यक्तिमत्त्व विकासाचे साधन ठरते. पुढील मुद्द्यांद्वारे मराठी विषयाचे महत्त्व समजून घेता येते .भाषिक कौशल्यांचा विकास होतो.
पदवी स्तरावर मराठी शिकल्याने विद्यार्थ्यांची वाचन, लेखन, श्रवण आणि संभाषण कौशल्ये विकसित होतात. निबंधलेखन, पत्रलेखन, भाषांतर, समीक्षा आदींच्या अभ्यासामुळे भाषेचा शुद्ध, अचूक व प्रभावी वापर करता येतो.साहित्यिक समृद्धीची जाणीव होते.मराठी विषयामध्ये काव्य, कथा, कादंबरी, नाटक, आत्मकथन, लोकसाहित्य अशा विविध साहित्यप्रकारांचा अभ्यास केला जातो. यामुळे विद्यार्थ्यांमध्ये संवेदनशीलता, कल्पनाशक्ती आणि रसिकता वाढते. संत साहित्य, सामाजिक सुधारक साहित्य आणि आधुनिक साहित्य या सर्व प्रवाहांचा परिचय मिळतो. संस्कृती आणि परंपरेचे जतन होते.मराठी साहित्य हे महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक वारशाचे प्रतिबिंबh आहे. पदवी स्तरावर या साहित्याचा अभ्यास विद्यार्थ्यांना आपली ओळख, इतिहास आणि परंपरा समजून घेण्यास मदत करतो. संत तुकाराम, ज्ञानेश्वर, लोकमान्य टिळक, पु.ल. देशपांडे यांसारख्या व्यक्तिमत्त्वांचा विचार आत्मसात होतो.मराठी विषयाचा अभ्यास केल्याने विद्यार्थ्यांना पत्रकारिता, लेखन, संपादन, शिक्षण, अनुवाद, जाहिरात, नाट्य, चित्रपट, प्रसारमाध्यमे इत्यादी क्षेत्रांत रोजगाराच्या संधी उपलब्ध होतात. तसेच मराठी भाषेचे शिक्षक, लेखक, कवी किंवा संशोधक म्हणूनही कारकीर्द घडविता येते.
मराठी साहित्याचा गाभा हा नैतिक मूल्यांवर आधारित आहे. साहित्य वाचताना विद्यार्थ्यांना प्रामाणिकपणा, सहानुभूती, सामाजिक बांधिलकी आणि मानवतावादाची प्रेरणा मिळते.
*थोडक्यात*
मराठी विषय विद्यार्थ्यांना केवळ भाषेचे ज्ञान देत नाही, तर त्यांना विचारशील, जबाबदार आणि संस्कृतीसंपन्न नागरिक बनवतो. मराठीचा अभ्यास म्हणजे केवळ शब्दांचा नव्हे तर आपल्या अस्तित्वाचा आणि ओळखीचा अभ्यास होय. म्हणूनच “मराठी शिकणे म्हणजे स्वतःला जाणून घेणे” असे म्हणणे योग्य ठरेल.